Đóng BHXH chưa đủ 6 tháng có được hưởng chế độ thai sản?

Không phải trường hợp đóng BHXH chưa đủ 06 tháng đều không được hưởng chế độ thai sản. Tùy từng trường hợp, người lao động vẫn có thể được giải quyết quyền lợi theo quy định của pháp luật. Để xác định chính xác điều kiện hưởng thai sản, cần căn cứ vào thời gian tham gia BHXH, thời điểm sinh con và hồ sơ cụ thể của từng người lao động. Nếu gặp vướng mắc về chế độ thai sản hoặc bảo hiểm xã hội, Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ tư vấn và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người lao động.

1. Quy định pháp luật về chế độ thai sản

1.1 Khái niệm chế độ thai sản

Chế độ thai sản là một trong những quyền lợi quan trọng của người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, áp dụng đối với cả lao động nữ và lao động nam trong một số trường hợp theo quy định của pháp luật. Chế độ này được thực hiện trong suốt quá trình thai sản, từ thời điểm khám thai, mang thai, sinh con cho đến giai đoạn nuôi con nhỏ. Mục đích của chế độ thai sản là hỗ trợ, bảo đảm một phần thu nhập và chăm sóc sức khỏe cho lao động nữ khi mang thai, sinh con, nuôi con nhỏ hoặc thực hiện các biện pháp tránh thai; đồng thời bảo đảm quyền lợi cho lao động nam khi có vợ sinh con.

1.2 Đối tượng và điều kiện hưởng chế độ thai sản

Theo quy định tại Điều 50 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, các đối tượng thuộc các điểm a, b, c, d, i, k, l, m và n khoản 1 và khoản 2 Điều 2 của Luật này sẽ được hưởng chế độ thai sản khi thuộc một trong các trường hợp sau: lao động nữ mang thai; lao động nữ sinh con; lao động nữ mang thai hộ; lao động nữ nhờ mang thai hộ; người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi; người lao động thực hiện các biện pháp tránh thai mà việc thực hiện phải tiến hành tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; và lao động nam đang tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc có vợ sinh con hoặc vợ mang thai hộ sinh con.

Đối với lao động nữ sinh con, lao động nữ mang thai hộ, lao động nữ nhờ mang thai hộ và người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi, điều kiện để được hưởng chế độ thai sản là phải đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng liền kề trước khi sinh con hoặc trước thời điểm nhận con trong trường hợp nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi.

Trường hợp lao động nữ sinh con hoặc lao động nữ mang thai hộ đã tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc từ đủ 12 tháng trở lên nhưng trong thời gian mang thai phải nghỉ việc để dưỡng thai theo chỉ định của người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh thuộc cơ sở khám bệnh, chữa bệnh thì chỉ cần đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc từ đủ 03 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng liền kề trước khi sinh con.

Người lao động đã đáp ứng điều kiện hưởng chế độ thai sản theo khoản 2, khoản 3 hoặc khoản 5 Điều 50 nhưng chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc hoặc thôi việc trước thời điểm sinh con, trước thời điểm nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi thì vẫn được hưởng chế độ thai sản theo quy định tại các Điều 53, 54, 55, 56 và các khoản 1, 2, 3 Điều 58 của Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024. Tuy nhiên, thời gian hưởng chế độ thai sản trong trường hợp này không được tính là thời gian đóng bảo hiểm xã hội.

Ngoài ra, đối với lao động nữ sinh con mà phải nghỉ việc để điều trị vô sinh, pháp luật quy định điều kiện hưởng chế độ thai sản là đã đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 24 tháng liền kề trước khi sinh con.

1.3 Mức hưởng chế độ thai sản

Theo Điều 59 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, mức trợ cấp thai sản một tháng đối với người lao động thuộc các trường hợp quy định tại các Điều 51, 52, 53, 54, 55, 56 và 57 của Luật này được xác định bằng 100% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc của 06 tháng gần nhất trước khi người lao động nghỉ việc để hưởng chế độ thai sản.

Đối với người lao động chưa đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc đủ 06 tháng thì mức trợ cấp thai sản đối với các trường hợp quy định tại Điều 51, Điều 52, các khoản 2, 5, 6 và 7 Điều 53, các khoản 1, 2 và 4 Điều 54, khoản 2 Điều 55 và Điều 57 của Luật này được tính bằng mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc của toàn bộ các tháng đã tham gia đóng bảo hiểm xã hội.

Trợ cấp thai sản theo ngày đối với trường hợp quy định tại Điều 51 và khoản 2 Điều 53 của Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 được xác định bằng mức trợ cấp thai sản một tháng chia cho 24 ngày.

Đối với trường hợp sinh con, nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi, mức trợ cấp thai sản được tính theo mức trợ cấp thai sản một tháng nêu trên. Trường hợp thời gian hưởng có ngày lẻ hoặc thuộc các trường hợp quy định tại Điều 52 và Điều 57 của Luật này thì mức trợ cấp cho mỗi ngày được xác định bằng mức trợ cấp thai sản một tháng chia cho 30 ngày.

Đối với lao động nữ mang thai hộ và lao động nữ nhờ mang thai hộ, việc xác định mức trợ cấp thai sản được thực hiện theo quy định tại các khoản 1, 2 và 3 Điều 59. Mức trợ cấp này được tính trên cơ sở mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc trước thời điểm nghỉ việc để hưởng chế độ thai sản của lao động nữ mang thai hộ hoặc lao động nữ nhờ mang thai hộ.

2. Trường hợp NLĐ đóng BHXH chưa đủ 6 tháng thì có được hưởng chế độ thai sản không?

Theo quy định tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều 50 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, lao động nữ sinh con, lao động nữ mang thai hộ, lao động nữ nhờ mang thai hộ và người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi phải đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng liền kề trước khi sinh con hoặc nhận con để được hưởng chế độ thai sản.

Tuy nhiên, pháp luật vẫn quy định một số trường hợp ngoại lệ. Cụ thể, đối với lao động nữ sinh con hoặc lao động nữ mang thai hộ đã tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc từ đủ 12 tháng trở lên nhưng trong thời gian mang thai phải nghỉ việc để dưỡng thai theo chỉ định của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền thì chỉ cần đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 03 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng liền kề trước khi sinh con vẫn đủ điều kiện hưởng chế độ thai sản.

Bên cạnh đó, người lao động đã đáp ứng điều kiện hưởng thai sản theo quy định nhưng chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc hoặc thôi việc trước thời điểm sinh con, nhận con khi nhờ mang thai hộ hoặc nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi thì vẫn được hưởng chế độ thai sản theo quy định của pháp luật. Ngoài ra, lao động nữ phải nghỉ việc để điều trị vô sinh chỉ cần đã đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 24 tháng liền kề trước khi sinh con cũng có thể được hưởng chế độ thai sản.

Như vậy, không phải mọi trường hợp đóng bảo hiểm xã hội chưa đủ 06 tháng trong vòng 12 tháng trước khi sinh đều không được hưởng chế độ thai sản. Người lao động vẫn có thể được hưởng chế độ này nếu đồng thời đáp ứng các điều kiện: đã tham gia bảo hiểm xã hội từ đủ 12 tháng trở lên; đã đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 03 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng trước khi sinh; và phải nghỉ việc dưỡng thai theo chỉ định của người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh thuộc cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền.

3. Vai trò của luật sư trong giải quyết tình huống

Trong quá trình thực hiện thủ tục hưởng chế độ thai sản, người lao động có thể gặp nhiều khó khăn như xác định điều kiện hưởng chế độ, tính thời gian tham gia bảo hiểm xã hội, xác định khoảng thời gian 12 tháng trước khi sinh, chuẩn bị hồ sơ hoặc xử lý trường hợp bị cơ quan bảo hiểm xã hội từ chối giải quyết chế độ. Khi đó, luật sư đóng vai trò quan trọng trong việc tư vấn, giải thích các quy định pháp luật liên quan, rà soát hồ sơ và đánh giá khả năng được hưởng chế độ thai sản của người lao động.

Bên cạnh đó, luật sư còn hỗ trợ người lao động chuẩn bị hồ sơ, thu thập tài liệu chứng minh điều kiện hưởng chế độ, làm việc với cơ quan bảo hiểm xã hội và người sử dụng lao động để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Trong trường hợp phát sinh tranh chấp hoặc khiếu nại liên quan đến việc giải quyết chế độ thai sản, luật sư có thể đại diện hoặc hỗ trợ người lao động thực hiện các thủ tục khiếu nại, khởi kiện theo quy định pháp luật.

_________________________________________________

Cam kết chất lượng dịch vụ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam hoạt động với phương châm tận tâm – hiệu quả – uy tín, cam kết đảm bảo chất lượng dịch vụ, cụ thể như sau:

- Đảm bảo thực hiện công việc theo đúng tiến độ đã thỏa thuận, đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật, đúng với quy tắc đạo đức và ứng xử của luật sư Việt Nam.

- Đặt quyền lợi khách hàng lên hàng đầu, nỗ lực hết mình để mang đến cho khách hàng chất lượng dịch vụ tốt nhất.

- Bảo mật thông tin mà khách hàng cung cấp, các thông tin liên quan đến khách hàng.

Rất mong được hợp tác lâu dài cùng sự phát triển của Quý Khách hàng.

Trân trọng!

(Người viết: Đỗ Minh Nguyệt; Ngày viết: 02/06/2026)

_________________________________________________

Để được tư vấn chi tiết xin vui lòng liên hệ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam

Địa chỉ: Tầng 15, Tòa nhà đa năng, Số 169 Nguyễn Ngọc Vũ, phường Yên Hòa, Thành phố Hà Nội.

Điện thoại: 0989.386.729

Email: hotmail@htcvn.vn

Website: https://htcvn.vn; https://htc-law.com; https://luatsuchoban.vn