Cách yêu cầu bồi thường đúng quy định khi người lao động bị sa thải trái pháp luật

Cách yêu cầu bồi thường đúng quy định khi người lao động bị sa thải trái pháp luật là vấn đề được nhiều người lao động quan tâm khi quyền lợi bị xâm phạm nhưng chưa biết phải làm gì để đòi lại công bằng. Nếu yêu cầu không đúng trình tự hoặc không nắm rõ các quy định của pháp luật, người lao động có thể mất cơ hội được bồi thường hoặc bảo vệ quyền lợi của mình. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết cách yêu cầu bồi thường, các khoản được yêu cầu và căn cứ pháp lý quan trọng giúp bạn bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp khi bị sa thải trái pháp luật.

1. Sa thải trái pháp luật là gì ?

Sa thải là một trong những hình thức kỷ luật lao động được quy định trong Bộ luật Lao động 2019, đây có thể xem là hình thức kỷ luật lao động nặng nhất mà người sử dụng lao động có thể áp dụng đối với người lao động có hành vi vi phạm kỷ luật nghiêm trọng. Tuy nhiên, để thực hiện sa thải hợp pháp, người sử dụng lao động phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của Bộ luật Lao động. Nếu không tuân thủ, quyết định sa thải có thể bị xem là trái pháp luật, kéo theo nhiều hệ lụy pháp lý. Căn cứ pháp lý để áp dụng hình thức sa thải:

Các trường hợp áp dụng hình thức sa thải quy định tại Điều 125 Bộ luật lao động 2019:

- Người lao động có hành vi trộm cắp, tham ô, đánh bạc, cố ý gây thương tích, sử dụng ma túy tại nơi làm việc;

-.Người lao động có hành vi tiết lộ bí mật kinh doanh, bí mật công nghệ, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ của người sử dụng lao động, có hành vi gây thiệt hại nghiêm trọng hoặc đe dọa gây thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng về tài sản, lợi ích của người sử dụng lao động hoặc quấy rối tình dục tại nơi làm việc được quy định trong nội quy lao động;

- Người lao động bị xử lý kỷ luật kéo dài thời hạn nâng lương hoặc cách chức mà tái phạm trong thời gian chưa xóa kỷ luật. Tái phạm là trường hợp người lao động lặp lại hành vi vi phạm đã bị xử lý kỷ luật mà chưa được xóa kỷ luật theo quy định tại Điều 126 của Bộ luật này;

- Người lao động tự ý bỏ việc 05 ngày cộng dồn trong thời hạn 30 ngày hoặc 20 ngày cộng dồn trong thời hạn 365 ngày tính từ ngày đầu tiên tự ý bỏ việc mà không có lý do chính đáng.

Trường hợp được coi là có lý do chính đáng bao gồm thiên tai, hỏa hoạn, bản thân, thân nhân bị ốm có xác nhận của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền và trường hợp khác được quy định trong nội quy lao động.

Vậy nên, khi người sử dụng lao động không có căn cứ rõ ràng hoặc không tuân thủ các quy định về xử lý kỷ luật lao động thì quyết định sa thải đó được coi là sa thải trái pháp luật.

2. Thủ tục yêu cầu bồi thường

Bước 1. Thu thập và lưu giữ chứng cứ

– Giữ lại hợp đồng lao động, quyết định sa thải, biên bản họp xử lý kỷ luật.

– Lưu email, bảng lương, chứng từ bảo hiểm xã hội, y tế, thất nghiệp.

– Lưu bằng chứng vi phạm nếu cuộc họp kỷ luật sai quy trình (không thông báo, thiếu công đoàn, không biên bản)

Bước 2. Khiếu nại và nhờ công đoàn hỗ trợ khi bị sa thải

– Gửi đơn khiếu nại đến người sử dụng lao động.

– Nếu không được giải quyết → gửi Thanh tra Sở Lao động – Thương binh & Xã hội.

– Nhờ Công đoàn cơ sở bảo vệ quyền lợi.

Bước 3. Thương lượng hoặc hòa giải với doanh nghiệp

– Chủ động thương lượng mức bồi thường, lương, bảo hiểm còn thiếu.

– Ghi nhận kết quả bằng văn bản.

– Hòa giải tranh chấp lao động giúp tiết kiệm thời gian, chi phí và giữ quan hệ lao động.

Bước 4. Khởi kiện tại Tòa án

– Chuẩn bị hồ sơ: đơn khởi kiện, hợp đồng, quyết định sa thải, chứng cứ vi phạm.

– Nộp đơn tại Tòa án nhân dân cấp huyện nơi doanh nghiệp đặt trụ sở.

– Thời hiệu: 01 năm từ ngày phát hiện quyền lợi bị xâm phạm.

Bước 5. Nhờ luật sư lao động tư vấn và đại diện

– Luật sư chuyên về lao động giúp soạn đơn, chuẩn bị chứng cứ, tham gia hòa giải và tranh tụng.

– Đại diện NLĐ trong thương lượng, bảo vệ quyền lợi tại Tòa.

– Đề xuất hướng bồi thường hoặc khôi phục việc làm phù hợp.

3. Người lao động được yêu cầu những khoản bồi thường nào?

- Tiền lương trong thời gian không được làm việc.

- Truy đóng các khoản bảo hiểm bắt buộc.

- Bồi thường ít nhất 02 tháng tiền lương.

- Khoản bồi thường khi người lao động không muốn quay lại làm việc.

- Khoản bồi thường khi doanh nghiệp không muốn nhận người lao động trở lại.

- Thanh toán các quyền lợi còn tồn đọng.

- Bồi thường thiệt hại tinh thần.

4. Vai trò của luật sư lao động trong trường hợp sa thải trái pháp luật

Luật sư có thể hỗ trợ người lao động:

- Đánh giá tính hợp pháp của quyết định sa thải.

- Xác định các khoản bồi thường được hưởng.

- Thu thập và đánh giá chứng cứ.

- Soạn đơn yêu cầu, đơn khởi kiện.

- Đại diện thương lượng với doanh nghiệp.

- Bảo vệ quyền lợi tại Tòa án.

Kết luận:

Bài viết trên đã cung cấp những thông tin cơ bản về cách yêu cầu bồi thường đúng quy định khi người lao động bị sa thải trái pháp luật, từ căn cứ pháp lý, trình tự thực hiện đến các quyền lợi mà người lao động có thể yêu cầu. Nếu bạn đang gặp vướng mắc trong quá trình giải quyết tranh chấp lao động hoặc cần tư vấn cụ thể về trường hợp của mình, hãy liên hệ với luật sư để được hỗ trợ kịp thời, bảo vệ tối đa quyền và lợi ích hợp pháp.

_________________________________

Cam kết chất lượng dịch vụ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam hoạt động với phương châm tận tâm – hiệu quả – uy tín, cam kết đảm bảo chất lượng dịch vụ, cụ thể như sau:

- Đảm bảo thực hiện công việc theo đúng tiến độ đã thỏa thuận, đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật, đúng với quy tắc đạo đức và ứng xử của Luật sư Việt Nam.

- Đặt quyền lợi khách hàng lên hàng đầu, nỗ lực hết mình để mang đến cho khách hàng chất lượng dịch vụ tốt nhất.

- Bảo mật thông tin mà khách hàng cung cấp, các thông tin liên quan đến khách hàng.

Rất mong được hợp tác lâu dài cùng sự phát triển của Quý Khách hàng.

Trân trọng!

(Người viết: Lê Trang Nhung; Ngày viết: 9/7/2026)

___________________________________

Để được tư vấn chi tiết xin vui lòng liên hệ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam

Địa chỉ: Tầng 4, Tòa nhà đa năng, số 169 Nguyễn Ngọc Vũ, phường Yên Hòa, Thành phố Hà Nội.

Điện thoại: 0989.386.729

Email: hotmail@htcvn.vn

Website:https://htcvn.vn;https://htc-law.com; https://luatsuchoban.vn