Con ngoài giá thú có được hưởng thừa kế không?

Hiện nay, không ít trường hợp con ngoài hôn nhân gặp khó khăn khi yêu cầu hưởng di sản thừa kế do không được gia đình thừa nhận hoặc phát sinh tranh chấp giữa các đồng thừa kế. Điều này khiến nhiều người băn khoăn: con ngoài giá thú có được hưởng thừa kế không, và cần điều kiện gì để được pháp luật công nhận quyền hưởng di sản?

Thực tế cho thấy, nếu không nắm rõ quy định pháp luật về quyền thừa kế của con ngoài hôn nhân và cách chứng minh quan hệ cha, mẹ, con, người có quyền lợi rất dễ bị từ chối hoặc gặp bất lợi trong quá trình giải quyết tranh chấp. Đây là vấn đề phổ biến nhưng không phải ai cũng hiểu đúng và đầy đủ. Bài viết dưới đây sẽ làm rõ quy định pháp luật về quyền thừa kế của con ngoài giá thú, điều kiện để được hưởng di sản và những lưu ý quan trọng nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp một cách hiệu quả.

1. Định nghĩa về con ngoài giá thú

Hiện nay, thuật ngữ “con ngoài giá thú” tuy được sử dụng khá phổ biến trong đời sống nhưng lại không được quy định cụ thể trong các văn bản pháp luật. Về mặt hiểu thông thường, có thể xác định đây là những người con được sinh ra trong khi cha mẹ không tồn tại quan hệ hôn nhân hợp pháp.

Theo quy định tại Điều 9 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, việc kết hôn chỉ được pháp luật công nhận khi đã được đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Vì vậy, trong thực tế, con ngoài giá thú thường phát sinh trong các trường hợp như con được sinh ra từ hai người không đăng ký kết hôn dù có chung sống với nhau hoặc con được sinh ra từ mối quan hệ ngoài hôn nhân.

2. Con ngoài giá thú có được hưởng thừa kế không?

2.1 Nguyên tắc thừa kế theo pháp luật thông thường

Theo quy định tại Điều 650 Bộ luật Dân sự năm 2015, trong trường hợp người chết không để lại di chúc hoặc di chúc không hợp lệ, di sản sẽ được phân chia theo quy định của pháp luật. Việc chia thừa kế trong trường hợp này tuân theo một số nguyên tắc cơ bản.

Trước hết, pháp luật xác định thứ tự các hàng thừa kế. Những người thuộc cùng một hàng thừa kế sẽ được hưởng phần di sản ngang nhau. Chỉ khi không còn ai ở hàng thừa kế trước thì những người ở hàng thừa kế tiếp theo mới có quyền hưởng di sản.

Bên cạnh đó, pháp luật còn ghi nhận cơ chế thừa kế thế vị. Theo đó, nếu một người thuộc hàng thừa kế chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người để lại di sản, thì con của họ sẽ được hưởng phần di sản mà lẽ ra người đó được nhận.

Việc phân chia tài sản thừa kế theo hàng thừa kế được quy định cụ thể tại Điều 651 Bộ luật Dân sự năm 2015, pháp luật Việt Nam xác định ba hàng thừa kế theo thứ tự ưu tiên để làm căn cứ phân chia di sản.

Cụ thể, hàng thừa kế thứ nhất bao gồm vợ hoặc chồng, cha mẹ đẻ, cha mẹ nuôi, con đẻ và con nuôi của người đã chết. Nếu không còn ai thuộc hàng thừa kế này, di sản sẽ được chuyển sang hàng thừa kế thứ hai, gồm ông bà nội, ông bà ngoại và anh, chị, em ruột. Trong trường hợp tiếp tục không có người ở hai hàng trên, hàng thừa kế thứ ba sẽ được xác định, bao gồm cô, dì, chú, bác, cậu ruột của người đã mất. Việc phân chia di sản được thực hiện theo nguyên tắc ưu tiên theo từng hàng thừa kế, chỉ khi không còn người ở hàng trước thì những người ở hàng sau mới được quyền hưởng di sản.

2.2 Nguyên tắc thừa kế đối với trường hợp con ngoài giá thú

Theo quy định tại khoản 2 Điều 68 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014, quyền và nghĩa vụ của con đối với cha mẹ không phụ thuộc vào việc cha mẹ có đăng ký kết hôn hay không. Nói cách khác, mọi người con đều được pháp luật bảo vệ quyền lợi như nhau, không phân biệt được sinh ra trong hay ngoài hôn nhân.

Từ nguyên tắc này, có thể khẳng định rằng con ngoài giá thú vẫn có đầy đủ quyền và nghĩa vụ đối với cha mẹ, bao gồm cả quyền thừa kế. Do đó, khi cha hoặc mẹ qua đời, con ngoài giá thú vẫn được hưởng di sản theo quy định của pháp luật, trừ trường hợp bị truất quyền hưởng di sản hoặc tự nguyện từ chối nhận thừa kế.

Theo quy định của pháp luật hiện hành, việc nhận thừa kế được thực hiện theo hai hình thức là thừa kế theo di chúc và thừa kế theo pháp luật.

Đối với thừa kế theo di chúc, việc lập di chúc để định đoạt tài sản là quyền của cá nhân. Căn cứ Điều 626 Bộ luật Dân sự năm 2015, người lập di chúc có quyền chỉ định người thừa kế và phân chia di sản cho từng người theo ý chí của mình. Vì vậy, nếu con ngoài giá thú được xác định là người thừa kế trong một di chúc hợp pháp thì hoàn toàn có quyền hưởng phần di sản theo nội dung di chúc đó.

Trong trường hợp thừa kế theo pháp luật, việc phân chia tài sản thừa kế theo hàng thừa kế được quy định cụ thể tại Điều 651 Bộ luật Dân sự năm 2015, pháp luật Việt Nam xác định ba hàng thừa kế theo thứ tự ưu tiên để làm căn cứ phân chia di sản.

Từ các quy định nêu trên có thể thấy rằng pháp luật Việt Nam không có sự phân biệt giữa con trong giá thú và con ngoài giá thú trong việc hưởng thừa kế. Chỉ cần xác định được quan hệ cha mẹ – con hợp pháp, thì người con, dù sinh ra trong hay ngoài hôn nhân, đều có quyền hưởng di sản của cha mẹ để lại, trừ trường hợp bị truất quyền hưởng thừa kế hoặc tự nguyện từ chối nhận di sản theo quy định của pháp luật.

3. Vai trò của luật sư trong việc giải quyết tình huống

Trong các vấn đề thừa kế liên quan đến con ngoài giá thú, vai trò của luật sư là hết sức quan trọng, đặc biệt khi phát sinh tranh chấp hoặc khó khăn trong việc chứng minh quan hệ huyết thống. Trên thực tế, không ít trường hợp người con ngoài giá thú bị từ chối quyền hưởng di sản do thiếu giấy tờ hoặc không được gia đình thừa nhận, dẫn đến quá trình giải quyết kéo dài và phức tạp.

Luật sư sẽ hỗ trợ khách hàng ngay từ bước đầu như tư vấn quy định pháp luật liên quan, đánh giá khả năng được hưởng thừa kế, cũng như hướng dẫn thu thập và hoàn thiện hồ sơ chứng minh quan hệ cha, mẹ – con. Trong trường hợp cần thiết, luật sư còn có thể hỗ trợ thực hiện thủ tục xác nhận quan hệ huyết thống, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của khách hàng trước cơ quan có thẩm quyền.

Bên cạnh đó, khi phát sinh tranh chấp giữa các đồng thừa kế, luật sư đóng vai trò đại diện hoặc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho khách hàng trong quá trình thương lượng, hòa giải hoặc tham gia tố tụng tại Tòa án. Việc có sự tham gia của luật sư không chỉ giúp đảm bảo đúng quy định pháp luật mà còn góp phần rút ngắn thời gian giải quyết, hạn chế rủi ro và bảo vệ tối đa quyền lợi của người được hưởng thừa kế.

_______________________________________________________

Cam kết chất lượng dịch vụ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam hoạt động với phương châm tận tâm – hiệu quả – uy tín, cam kết đảm bảo chất lượng dịch vụ, cụ thể như sau:

- Đảm bảo thực hiện công việc theo đúng tiến độ đã thỏa thuận, đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật, đúng với quy tắc đạo đức và ứng xử của luật sư Việt Nam.

- Đặt quyền lợi khách hàng lên hàng đầu, nỗ lực hết mình để mang đến cho khách hàng chất lượng dịch vụ tốt nhất.

- Bảo mật thông tin mà khách hàng cung cấp, các thông tin liên quan đến khách hàng.

Rất mong được hợp tác lâu dài cùng sự phát triển của Quý Khách hàng.

Trân trọng!

(Người viết: Đỗ Minh Nguyệt; Ngày viết: 06/04/2026)

_______________________________________________________

Để được tư vấn chi tiết xin vui lòng liên hệ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam

Địa chỉ: Tầng 15, Tòa nhà đa năng, Số 169 Nguyễn Ngọc Vũ, phường Yên Hòa, Thành phố Hà Nội.

Điện thoại: 0989.386.729

Email: hotmail@htcvn.vn

Website: https://htcvn.vn; https://htc-law.com; https://luatsuchoban.vn