Cho vay tiền không giấy tờ có đòi được không? Quy định pháp luật mới nhất

Trong thực tế đời sống, việc cho vay tiền giữa người thân, bạn bè hoặc người quen thường diễn ra khá phổ biến và nhiều khi chỉ dựa trên sự tin tưởng lẫn nhau. Vì vậy, không ít trường hợp các bên chỉ thỏa thuận bằng lời nói mà không lập giấy vay tiền hay hợp đồng vay tài sản. Tuy nhiên, khi phát sinh tranh chấp và bên vay không trả tiền, người cho vay thường lo lắng rằng việc không có giấy tờ sẽ khiến mình không thể đòi lại khoản tiền đã cho vay. Vậy theo quy định pháp luật hiện hành, cho vay tiền không giấy tờ có đòi được không? Bài viết dưới đây sẽ phân tích rõ quy định pháp luật, các loại chứng cứ có thể sử dụng và cách khởi kiện để bảo vệ quyền lợi của người cho vay.

1. Cho vay tiền không có giấy tờ có hợp pháp không?

Theo Điều 463 Bộ luật Dân sự 2015, hợp đồng vay tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên cho vay giao tài sản cho bên vay và khi đến hạn, bên vay phải hoàn trả tài sản cùng loại theo đúng số lượng, chất lượng; đồng thời chỉ phải trả lãi nếu có thỏa thuận hoặc pháp luật có quy định.

Pháp luật hiện hành không bắt buộc hợp đồng vay tiền phải lập thành văn bản. Điều này có nghĩa là việc vay tiền có thể được xác lập dưới nhiều hình thức khác nhau như: Lập giấy vay tiền hoặc hợp đồng vay bằng văn bản; Thỏa thuận bằng lời nói giữa các bên;

Thỏa thuận thông qua tin nhắn điện thoại, email, mạng xã hội hoặc các hình thức điện tử khác.

Do đó, việc không có giấy vay tiền không làm cho quan hệ vay tiền trở nên vô hiệu. Nếu có căn cứ chứng minh việc vay mượn đã xảy ra thì quan hệ vay tài sản vẫn được pháp luật công nhận và bảo vệ.

2. Cho vay tiền không giấy tờ có khởi kiện đòi lại được không?

Trong trường hợp bên vay không thực hiện nghĩa vụ trả nợ, người cho vay vẫn có quyền khởi kiện ra Tòa án để yêu cầu trả lại tiền, kể cả khi không có giấy vay tiền.

Khi giải quyết tranh chấp, Tòa án sẽ xem xét bản chất của quan hệ vay tài sản và đánh giá toàn bộ các chứng cứ liên quan. Nếu người cho vay chứng minh được các yếu tố sau thì vẫn có khả năng đòi lại tiền: Có việc giao tiền cho bên vay; Có thỏa thuận vay tiền giữa hai bên; Bên vay không thực hiện nghĩa vụ trả nợ theo thỏa thuận.

Trong thực tiễn xét xử, Tòa án đã giải quyết nhiều vụ tranh chấp vay tài sản không có giấy vay tiền nhưng vẫn chấp nhận yêu cầu của người cho vay nếu chứng cứ đủ rõ ràng và hợp pháp.

3. Những chứng cứ có thể chứng minh việc cho vay tiền

Khi không có giấy vay tiền, người cho vay cần thu thập các chứng cứ khác để chứng minh việc vay mượn giữa hai bên. Theo quy định của pháp luật tố tụng dân sự, chứng cứ có thể được thu thập từ nhiều nguồn khác nhau.

- Chứng cứ về việc giao tiền: Một trong những yếu tố quan trọng nhất là chứng minh việc giao tiền. Các tài liệu thường được sử dụng bao gồm sao kê chuyển khoản ngân hàng; Nội dung chuyển khoản thể hiện việc cho vay; Biên nhận giao tiền hoặc giấy giao nhận tiền (nếu có).

- Chứng cứ thể hiện thỏa thuận vay tiền: Ngoài việc chứng minh đã giao tiền, người cho vay cũng cần chứng minh rằng việc giao tiền là quan hệ vay mượn, không phải là tặng cho hay giao dịch khác. Các chứng cứ có thể bao gồm tin nhắn điện thoại hoặc tin nhắn mạng xã hội; Email trao đổi về việc vay tiền; Ghi âm cuộc nói chuyện liên quan đến việc vay tiền (nếu việc ghi âm được thực hiện hợp pháp).

- Lời khai của người làm chứng: Trong một số trường hợp, người làm chứng có thể giúp xác nhận việc vay tiền. Ví dụ như người chứng kiến việc giao tiền; người biết rõ về việc vay mượn giữa hai bên.

- Các chứng cứ gián tiếp: Ngoài các chứng cứ trực tiếp, Tòa án cũng có thể xem xét các chứng cứ gián tiếp như việc bên vay thừa nhận khoản nợ; Các tin nhắn hứa trả tiền; Nội dung trao đổi liên quan đến việc đòi nợ.

Những chứng cứ này khi kết hợp với nhau có thể tạo thành cơ sở để Tòa án xác định quan hệ vay tài sản.

4. Thủ tục khởi kiện đòi tiền khi không có giấy vay

Nếu bên vay không trả tiền, người cho vay có thể thực hiện thủ tục khởi kiện để yêu cầu Tòa án giải quyết tranh chấp.

Trước hết, người cho vay cần thu thập và sắp xếp toàn bộ các chứng cứ liên quan đến việc giao tiền và thỏa thuận vay tiền như sao kê ngân hàng, tin nhắn, ghi âm hoặc lời khai của người làm chứng.

Sau đó, người cho vay chuẩn bị hồ sơ khởi kiện, bao gồm: Đơn khởi kiện tranh chấp hợp đồng vay tài sản; Các chứng cứ chứng minh việc cho vay; Bản sao giấy tờ tùy thân của người khởi kiện; Các tài liệu liên quan khác (nếu có).

Đơn khởi kiện sẽ được nộp tại Tòa án nhân dân nơi cư trú của người vay tiền theo quy định của pháp luật tố tụng dân sự. Sau khi thụ lý vụ án, Tòa án sẽ tiến hành hòa giải, thu thập chứng cứ và xét xử vụ án theo trình tự luật định.

5. Những khó khăn khi đòi nợ không có giấy tờ

Trong thực tế, các vụ tranh chấp vay tiền không có giấy tờ thường gặp nhiều khó khăn hơn so với trường hợp có hợp đồng vay tiền rõ ràng.

Một số khó khăn thường gặp gồm: Không có chứng cứ chứng minh việc giao tiền; Nội dung chuyển khoản không thể hiện rõ mục đích vay tiền; Bên vay phủ nhận việc vay tiền; Không có người làm chứng; Chứng cứ chỉ là lời nói nên khó chứng minh trước Tòa án.

Những yếu tố này có thể khiến việc chứng minh quan hệ vay tài sản trở nên phức tạp và kéo dài thời gian giải quyết vụ việc.

6. Lưu ý quan trọng để tránh rủi ro khi cho vay tiền

Để hạn chế tranh chấp và bảo vệ quyền lợi của mình, khi cho vay tiền nên thực hiện một số biện pháp sau: Lập giấy vay tiền hoặc hợp đồng vay tiền bằng văn bản; Ghi rõ số tiền vay, thời hạn trả, lãi suất (nếu có); Có chữ ký của các bên và người làm chứng; Nên chuyển khoản qua ngân hàng để có chứng cứ giao dịch; Lưu giữ đầy đủ tin nhắn, email hoặc thỏa thuận liên quan.

Việc lập giấy tờ rõ ràng ngay từ đầu sẽ giúp quá trình giải quyết tranh chấp trở nên nhanh chóng và thuận lợi hơn.

7. Luật sư hỗ trợ giải quyết tranh chấp vay tiền

Trong các tranh chấp liên quan đến việc vay tiền không có giấy tờ, luật sư có thể hỗ trợ người cho vay bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.

Cụ thể, luật sư có thể đánh giá khả năng khởi kiện và thu hồi khoản nợ; Tư vấn thu thập và củng cố chứng cứ; Soạn thảo hồ sơ khởi kiện; Đại diện tham gia giải quyết tranh chấp tại Tòa án; Hỗ trợ thương lượng, hòa giải để thu hồi tiền nhanh chóng.

Việc tham khảo ý kiến luật sư ngay từ đầu sẽ giúp người cho vay có hướng xử lý phù hợp và tăng khả năng thu hồi khoản tiền đã cho vay.

_______________________________

Cam kết chất lượng dịch vụ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam hoạt động với phương châm tận tâm – hiệu quả – uy tín, cam kết đảm bảo chất lượng dịch vụ, cụ thể như sau:

- Đảm bảo thực hiện công việc theo đúng tiến độ đã thỏa thuận, đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật, đúng với quy tắc đạo đức và ứng xử của luật sư Việt Nam.

- Đặt quyền lợi khách hàng lên hàng đầu, nỗ lực hết mình để mang đến cho khách hàng chất lượng dịch vụ tốt nhất.

- Bảo mật thông tin mà khách hàng cung cấp, các thông tin liên quan đến khách hàng.

Rất mong được hợp tác lâu dài cùng sự phát triển của Quý Khách hàng.

Trân trọng!

(Người viết: Nguyễn Đức Vượng; Ngày viết: 11/3/2026)

________________________________________

Để được tư vấn chi tiết xin vui lòng liên hệ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam

Địa chỉ: Tầng 15, Tòa nhà đa năng, Số 169 Nguyễn Ngọc Vũ, phường Yên Hòa, Thành phố Hà Nội.

Điện thoại: 0989.386.729

Email: hotmail@htcvn.vn

Website:https://htcvn.vn; https://htc-law.com; https://luatsuchoban.vn