Đồng sở hữu nhãn hiệu có được tự ý chuyển nhượng không?

Trong hoạt động kinh doanh hiện nay, nhiều nhãn hiệu được tạo lập bởi nhiều cá nhân hoặc tổ chức cùng đầu tư, cùng phát triển và cùng đứng tên đăng ký bảo hộ. Đây là tình trạng khá phổ biến đối với doanh nghiệp gia đình, startup, công ty liên doanh hoặc các mô hình hợp tác kinh doanh có sử dụng chung thương hiệu. Trên thực tế, nhiều người cho rằng chỉ cần mình là một trong các đồng chủ sở hữu thì có quyền tự bán, tự chuyển nhượng hoặc tự ký hợp đồng khai thác nhãn hiệu mà không cần sự đồng ý của bên còn lại.

1. Đồng sở hữu nhãn hiệu được pháp luật quy định thế nào?

1.1. Nhãn hiệu có thể thuộc quyền sở hữu của nhiều chủ thể

Theo Luật Sở hữu trí tuệ 2005 sửa đổi, bổ sung 2022, quyền sở hữu đối với nhãn hiệu có thể thuộc về một hoặc nhiều tổ chức, cá nhân cùng đứng tên đăng ký bảo hộ. Trong trường hợp này, các chủ thể được xem là đồng chủ sở hữu đối với nhãn hiệu và cùng có quyền, nghĩa vụ liên quan đến tài sản sở hữu trí tuệ đó. Đây là cơ chế thường xuất hiện trong các mô hình hợp tác đầu tư, đồng sáng lập thương hiệu hoặc cùng khai thác hoạt động kinh doanh.

1.2. Vì sao tranh chấp đồng sở hữu nhãn hiệu ngày càng phổ biến?

Khi nhãn hiệu chưa có giá trị lớn, nhiều bên thường chỉ thỏa thuận miệng hoặc đứng tên chung mà không xây dựng cơ chế quản lý quyền sở hữu rõ ràng. Tuy nhiên, khi thương hiệu phát triển mạnh hoặc phát sinh nhu cầu chuyển nhượng, nhượng quyền, gọi vốn đầu tư thì quyền kiểm soát nhãn hiệu trở thành vấn đề rất nhạy cảm. Không ít trường hợp một bên tự ý ký hợp đồng khai thác hoặc chuyển nhượng khiến tranh chấp phát sinh kéo dài và ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động kinh doanh.

2. Đồng chủ sở hữu có được tự ý chuyển nhượng nhãn hiệu không?

2.1. Quyền định đoạt tài sản đồng sở hữu bị hạn chế

2.1.1. Không phải đồng sở hữu là có quyền tự bán toàn bộ nhãn hiệu

Theo nguyên tắc của pháp luật dân sự và pháp luật sở hữu trí tuệ, tài sản thuộc sở hữu chung phải được định đoạt theo sự thống nhất của các đồng chủ sở hữu, trừ trường hợp có thỏa thuận khác. Điều này có nghĩa là một đồng chủ sở hữu nhãn hiệu không đương nhiên có quyền tự ý chuyển nhượng toàn bộ nhãn hiệu cho bên thứ ba nếu chưa có sự đồng ý của các chủ sở hữu còn lại. Nếu tự ý thực hiện giao dịch, hợp đồng có thể phát sinh tranh chấp về hiệu lực hoặc trách nhiệm bồi thường thiệt hại.

2.1.2. Vì sao quy định này đặc biệt quan trọng với nhãn hiệu?

Khác với nhiều loại tài sản thông thường, nhãn hiệu gắn trực tiếp với hoạt động kinh doanh, uy tín thương mại và quyền khai thác trên thị trường. Việc một bên tự ý chuyển nhượng có thể làm ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi kinh doanh, quyền kiểm soát thương hiệu và chiến lược phát triển của các đồng sở hữu còn lại.

2.2. Có được chuyển nhượng phần quyền sở hữu của mình không?

2.2.1. Phụ thuộc vào tính chất quyền sở hữu và thỏa thuận nội bộ

Trong thực tế, nhiều người nhầm lẫn giữa việc chuyển nhượng toàn bộ nhãn hiệu với việc chuyển nhượng phần quyền lợi của mình trong tài sản đồng sở hữu. Tuy nhiên, ngay cả khi chỉ chuyển phần quyền sở hữu liên quan đến mình thì giao dịch vẫn có thể ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi và cơ chế khai thác nhãn hiệu của các đồng chủ sở hữu khác. Do đó, việc chuyển nhượng thường cần xem xét rất kỹ điều lệ nội bộ, thỏa thuận đồng sở hữu và khả năng ảnh hưởng đến hoạt động khai thác thương mại.

2.2.2. Rủi ro khi đưa người ngoài vào quan hệ đồng sở hữu

Nếu một bên tự chuyển quyền cho người thứ ba mà không có cơ chế kiểm soát phù hợp, cấu trúc quản lý nhãn hiệu có thể bị thay đổi hoàn toàn. Điều này đặc biệt nguy hiểm trong doanh nghiệp gia đình, startup hoặc thương hiệu đang được khai thác tập trung bởi một nhóm sáng lập.

3. Những rủi ro pháp lý nếu tự ý chuyển nhượng nhãn hiệu đồng sở hữu

3.1. Nguy cơ hợp đồng bị tranh chấp hoặc vô hiệu

Nếu giao dịch chuyển nhượng được thực hiện không đúng thẩm quyền hoặc vi phạm quyền của đồng chủ sở hữu khác, bên nhận chuyển nhượng có thể không đạt được quyền khai thác ổn định như kỳ vọng. Khi giao dịch gây thiệt hại cho đồng chủ sở hữu khác hoặc ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh chung, bên tự ý chuyển nhượng có thể phát sinh trách nhiệm bồi thường. Trong nhiều trường hợp, tranh chấp không chỉ dừng ở quyền sở hữu trí tuệ mà còn kéo theo tranh chấp hợp đồng và trách nhiệm tài chính rất lớn.

3.2. Ảnh hưởng đến hoạt động khai thác thương hiệu

Khi có thêm chủ thể mới tham gia quan hệ đồng sở hữu, việc quản lý thương hiệu và kiểm soát hoạt động khai thác thường trở nên phức tạp hơn rất nhiều. Nếu không có cơ chế biểu quyết hoặc phân chia quyền rõ ràng thì tranh chấp nội bộ rất dễ phát sinh. Các tranh chấp liên quan đến quyền sở hữu thường ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín và khả năng khai thác thương mại của thương hiệu.

4. Cần làm gì để hạn chế tranh chấp đồng sở hữu nhãn hiệu?

4.1. Xây dựng thỏa thuận đồng sở hữu rõ ràng ngay từ đầu

Các bên nên có văn bản quy định rõ quyền sử dụng, quyền cấp phép, quyền chuyển nhượng và cơ chế xử lý khi một bên muốn rút khỏi quan hệ đồng sở hữu. Ngoài vấn đề quyền sở hữu, các bên cũng nên thỏa thuận trước cơ chế giải quyết tranh chấp và nguyên tắc biểu quyết đối với các quyết định quan trọng liên quan đến nhãn hiệu.

4.2. Kiểm tra kỹ hồ sơ pháp lý trước khi nhận chuyển nhượng

Đối với bên nhận chuyển nhượng, việc rà soát tình trạng đồng sở hữu và quyền định đoạt của bên ký hợp đồng là bước đặc biệt quan trọng. Nhiều giao dịch tưởng như hợp pháp nhưng thực tế lại tiềm ẩn tranh chấp nghiêm trọng do bên chuyển nhượng không có đầy đủ thẩm quyền đối với nhãn hiệu.

5. Vai trò của luật sư trong giao dịch đồng sở hữu nhãn hiệu

Các tranh chấp liên quan đến đồng sở hữu nhãn hiệu thường không chỉ là vấn đề thủ tục đăng ký mà còn liên quan trực tiếp đến quyền khai thác thương mại và chiến lược kiểm soát tài sản sở hữu trí tuệ. Luật sư có vai trò rà soát quyền sở hữu, đánh giá hiệu lực giao dịch, xây dựng cơ chế đồng sở hữu và kiểm soát rủi ro pháp lý trong quá trình chuyển nhượng hoặc khai thác thương hiệu. Trong nhiều trường hợp, chỉ một điều khoản sơ sài trong thỏa thuận đồng sở hữu cũng có thể dẫn đến tranh chấp kéo dài nhiều năm.

Kết luận

Đồng sở hữu nhãn hiệu không đồng nghĩa với việc mỗi chủ sở hữu có quyền tự ý chuyển nhượng toàn bộ tài sản sở hữu trí tuệ cho bên thứ ba. Trong bối cảnh tài sản sở hữu trí tuệ ngày càng có giá trị lớn và đóng vai trò quan trọng trong hoạt động kinh doanh, việc xây dựng cơ chế đồng sở hữu rõ ràng và có luật sư kiểm soát giao dịch từ sớm là giải pháp quan trọng để hạn chế tranh chấp và bảo vệ quyền lợi lâu dài của doanh nghiệp.

Trên đây là toàn bộ nội dung tư vấn của chúng tôi về Đồng sở hữu nhãn hiệu có được tự ý chuyển nhượng không? Mong rằng qua bài viết, công ty của chúng tôi đã có thể giúp bạn giải đáp được phần nào băn khoăn, thắc mắc và giúp bạn có thể nắm được những nội dung cơ bản về vấn đề này.

__________________________________________________

Cam kết chất lượng dịch vụ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam hoạt động với phương châm tận tâm – hiệu quả – uy tín, cam kết đảm bảo chất lượng dịch vụ, cụ thể như sau:

- Đảm bảo thực hiện công việc theo đúng tiến độ đã thỏa thuận, đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật, đúng với quy tắc đạo đức và ứng xử của luật sư Việt Nam.

- Đặt quyền lợi khách hàng lên hàng đầu, nỗ lực hết mình để mang đến cho khách hàng chất lượng dịch vụ tốt nhất.

- Bảo mật thông tin mà khách hàng cung cấp, các thông tin liên quan đến khách hàng.

Rất mong được hợp tác lâu dài cùng sự phát triển của Quý Khách hàng.

Trân trọng!

(Người viết: Nguyễn Thị Hương Lan; Ngày viết: 11/05/2026)

__________________________________________________

Để được tư vấn chi tiết xin vui lòng liên hệ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam

Địa chỉ: Tầng 15, Tòa nhà đa năng, Số 169 Nguyễn Ngọc Vũ, phường Yên Hòa, Thành phố Hà Nội.

ĐT: 0989.386.729

Email: hotmail@htcvn.vn

Website: https://htc-law.com ; https://htcvn.vn ; https://luatsuchoban.vn