Cả hai đều thu nhập bấp bênh: Ai có cơ hội giành quyền nuôi con?

Khi cả cha và mẹ đều có thu nhập bấp bênh, quyền nuôi con sẽ không chỉ được quyết định dựa trên tiền bạc mà còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như thời gian chăm sóc con, môi trường sống, điều kiện học tập và sự gắn bó thực tế với con. Vì vậy, người có khả năng bảo đảm sự phát triển ổn định và tốt nhất cho trẻ sẽ có cơ hội giành quyền nuôi con cao hơn. Với kinh nghiệm trong lĩnh vực hôn nhân gia đình, Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam hỗ trợ khách hàng đánh giá khả năng giành quyền nuôi con, chuẩn bị hồ sơ và bảo vệ quyền lợi hợp pháp trong quá trình giải quyết ly hôn.

1. Quy định pháp luật về quyền nuôi con

1.1 Khái niệm quyền nuôi con

Quyền nuôi con được hiểu là quyền và nghĩa vụ vụ do Tòa án giao cho cha hoặc mẹ trực tiếp thực hiện việc chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục con sau khi ly hôn. Theo quy định tại khoản 2 Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, mặc dù quan hệ hôn nhân chấm dứt nhưng cả cha và mẹ vẫn phải tiếp tục thực hiện đầy đủ quyền, nghĩa vụ đối với con, bao gồm việc chăm sóc, nuôi dưỡng con chưa thành niên hoặc con đã thành niên nhưng mất năng lực hành vi dân sự.

Người được Tòa án giao trực tiếp nuôi con sẽ có trách nhiệm toàn diện trong việc bảo đảm sức khỏe, học tập, sự phát triển nhân cách cũng như môi trường sống ổn định cho trẻ. Đồng thời, người này cũng có quyền quyết định các vấn đề phát sinh trong đời sống hằng ngày của con và phải bảo đảm các điều kiện chăm sóc thiết yếu cho trẻ, kể cả trong trường hợp bên còn lại không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ cấp dưỡng.

Đối với người không trực tiếp nuôi con, pháp luật vẫn bảo đảm quyền được thăm nom, chăm sóc con và nghĩa vụ cấp dưỡng theo quy định tại Điều 82 và Điều 116 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014. Việc thực hiện quyền thăm nom này không được bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào cản trở.

1.2 Nguyên tắc Tòa án giải quyết khi phân định quyền nuôi con

Khi giải quyết ly hôn, vợ chồng có quyền tự thỏa thuận về việc xác định người trực tiếp nuôi con, mức cấp dưỡng cũng như quyền và nghĩa vụ thăm nom, chăm sóc con sau ly hôn.

Trường hợp các bên không đạt được sự thống nhất, Tòa án sẽ xem xét và quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào việc bảo đảm tốt nhất quyền và lợi ích hợp pháp của con trên mọi phương diện, bao gồm điều kiện chăm sóc, nuôi dưỡng, học tập, sinh hoạt và sự phát triển toàn diện của trẻ. Theo quy định tại Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014, khi giải quyết tranh chấp trực tiếp về quyền nuôi con sau ly hôn theo pháp luật, nguyên tắc ưu tiên hàng đầu mà Tòa án phải bảo đảm là lợi ích tốt nhất của con. Trên cơ sở đó, Tòa án sẽ tiến hành xem xét toàn diện các điều kiện liên quan đến việc chăm sóc, nuôi dưỡng và bảo đảm sự phát triển của trẻ trước khi đưa ra quyết định giao con cho cha hoặc mẹ trực tiếp nuôi dưỡng.

Trong quá trình xem xét, Tòa án sẽ đánh giá điều kiện vật chất của mỗi bên, bao gồm thu nhập, chỗ ở, khả năng đáp ứng các nhu cầu thiết yếu của con như ăn ở, học tập, chăm sóc y tế và điều kiện sinh hoạt hằng ngày. Người có điều kiện kinh tế ổn định và bảo đảm tốt hơn cho cuộc sống của con thường sẽ có lợi thế trong việc được giao quyền trực tiếp nuôi con.

Bên cạnh yếu tố vật chất, điều kiện tinh thần cũng là căn cứ quan trọng được Tòa án xem xét. Theo đó, Tòa án sẽ đánh giá khả năng chăm sóc, giáo dục con của cha hoặc mẹ thông qua thời gian dành cho con, mức độ quan tâm thực tế, sự ổn định của môi trường sống cũng như tình cảm, sự gắn bó giữa cha mẹ và con trong quá trình sinh sống trước khi ly hôn.

Ngoài ra, Tòa án cũng xem xét mối quan hệ thực tế giữa con với từng bên để đánh giá ai là người trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng và gắn bó với con nhiều hơn trước thời điểm phát sinh tranh chấp ly hôn. Đây là yếu tố có ý nghĩa quan trọng nhằm bảo đảm sự ổn định về tâm lý và đời sống của trẻ sau khi cha mẹ chấm dứt quan hệ hôn nhân.

Đối với trường hợp con từ đủ 07 tuổi trở lên, Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 quy định Tòa án phải xem xét nguyện vọng của con khi quyết định người trực tiếp nuôi dưỡng. Tuy nhiên, ý kiến của con không phải là căn cứ mang tính quyết định duy nhất mà chỉ là một trong các yếu tố được Tòa án cân nhắc cùng với các điều kiện thực tế khác nhằm bảo đảm quyền và lợi ích tốt nhất cho trẻ.

Sau khi xem xét toàn diện các yếu tố nêu trên, Tòa án sẽ đưa ra quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi dưỡng trên cơ sở bảo đảm lợi ích cao nhất cho con và không mặc nhiên ưu tiên hoặc thiên vị bất kỳ bên nào.

2. Trường hợp cả hai đều có thu nhập bấp bênh thì ai giành quyền nuôi con?

Trong trường hợp cả cha và mẹ đều có thu nhập bấp bênh, việc xác định ai được giao quyền trực tiếp nuôi con không chỉ phụ thuộc vào yếu tố kinh tế mà sẽ được Tòa án xem xét trên cơ sở bảo đảm quyền và lợi ích tốt nhất của con theo Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014. Điều này đồng nghĩa với việc không phải người có thu nhập cao hơn chắc chắn sẽ được giao nuôi con, mà Tòa án sẽ đánh giá toàn diện nhiều yếu tố khác liên quan đến điều kiện chăm sóc và sự phát triển của trẻ.

Trên thực tế, khi điều kiện tài chính của hai bên không có sự chênh lệch đáng kể hoặc đều chưa ổn định, Tòa án thường xem xét thêm các yếu tố như: ai là người trực tiếp chăm sóc con nhiều hơn trước khi ly hôn; ai có nhiều thời gian dành cho con; môi trường sống, học tập và sinh hoạt của con có được bảo đảm ổn định hay không; mức độ gắn bó tình cảm giữa con với cha hoặc mẹ; khả năng hỗ trợ từ gia đình nội, ngoại; cũng như tư cách đạo đức và lối sống của mỗi bên.

Đối với con dưới 36 tháng tuổi, pháp luật ưu tiên giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con. Đối với con từ đủ 07 tuổi trở lên, Tòa án sẽ xem xét thêm nguyện vọng của con trước khi đưa ra quyết định.

Do đó, trong trường hợp cả hai đều có thu nhập bấp bênh, bên có khả năng chứng minh được môi trường sống ổn định hơn, dành nhiều thời gian chăm sóc con hơn và bảo đảm tốt hơn về điều kiện tinh thần, học tập, sinh hoạt cho trẻ sẽ có cơ hội giành quyền nuôi con cao hơn.

3. Vai trò của luật sư trong giải quyết tình huống trên

Trong các vụ việc ly hôn có tranh chấp quyền nuôi con, đặc biệt khi cả cha và mẹ đều có thu nhập không ổn định hoặc điều kiện kinh tế tương đương nhau, luật sư giữ vai trò quan trọng trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự cũng như hỗ trợ chứng minh điều kiện nuôi con trước Tòa án.

Trước hết, luật sư sẽ tư vấn, đánh giá khả năng giành quyền trực tiếp nuôi con dựa trên các tiêu chí được quy định tại Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014, bao gồm điều kiện vật chất, điều kiện tinh thần, môi trường sống, thời gian chăm sóc con và mức độ gắn bó thực tế giữa cha mẹ với con. Trên cơ sở đó, luật sư sẽ định hướng phương án phù hợp nhằm bảo đảm tốt nhất quyền lợi của khách hàng và của trẻ.

Bên cạnh đó, luật sư hỗ trợ khách hàng thu thập, chuẩn bị và hệ thống hóa các tài liệu, chứng cứ chứng minh điều kiện nuôi dưỡng như thu nhập, chỗ ở, quá trình trực tiếp chăm sóc con, điều kiện học tập, sinh hoạt của trẻ cũng như các tài liệu thể hiện khả năng bảo đảm môi trường phát triển ổn định cho con sau ly hôn.

Trong quá trình giải quyết vụ án, luật sư còn đại diện hoặc tham gia bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho khách hàng tại Tòa án; hỗ trợ trình bày quan điểm, tranh luận và phản bác các yêu cầu, chứng cứ không phù hợp từ phía bên còn lại. Đồng thời, luật sư cũng hỗ trợ các bên thương lượng, hòa giải nhằm hạn chế mâu thuẫn và hướng tới giải pháp ổn định, phù hợp với lợi ích của con.

______________________________________________

Cam kết chất lượng dịch vụ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam hoạt động với phương châm tận tâm – hiệu quả – uy tín, cam kết đảm bảo chất lượng dịch vụ, cụ thể như sau:

- Đảm bảo thực hiện công việc theo đúng tiến độ đã thỏa thuận, đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật, đúng với quy tắc đạo đức và ứng xử của luật sư Việt Nam.

- Đặt quyền lợi khách hàng lên hàng đầu, nỗ lực hết mình để mang đến cho khách hàng chất lượng dịch vụ tốt nhất.

- Bảo mật thông tin mà khách hàng cung cấp, các thông tin liên quan đến khách hàng.

Rất mong được hợp tác lâu dài cùng sự phát triển của Quý Khách hàng.

Trân trọng!

(Người viết: Đỗ Minh Nguyệt; Ngày viết: 13/05/2026)

______________________________________________

Để được tư vấn chi tiết xin vui lòng liên hệ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam

Địa chỉ: Tầng 15, Tòa nhà đa năng, Số 169 Nguyễn Ngọc Vũ, phường Yên Hòa, Thành phố Hà Nội.

Điện thoại: 0989.386.729

Email: hotmail@htcvn.vn

Website: https://htcvn.vn; https://htc-law.com; https://luatsuchoban.vn