Bị gọi là “người liên quan” nhiều tháng nhưng không khởi tố: Có quyền yêu cầu chấm dứt làm việc không?

1. Tư cách “người liên quan” trong tố tụng hình sự được hiểu thế nào?

Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 xác định người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là người không bị buộc tội nhưng việc giải quyết vụ án có liên quan trực tiếp đến quyền, nghĩa vụ của họ. Đây không phải là người bị tình nghi phạm tội, càng không phải là bị can hay bị cáo. Tuy nhiên, trong thực tiễn điều tra, ranh giới giữa “người liên quan” và “người bị nghi ngờ” đôi khi bị làm mờ, dẫn đến việc triệu tập làm việc nhiều lần mà không có quyết định tố tụng rõ ràng.Pháp luật không cho phép cơ quan điều tra tùy tiện kéo dài việc làm việc với người liên quan nếu không có căn cứ pháp lý cụ thể. Việc triệu tập phải phục vụ cho hoạt động xác minh, thu thập chứng cứ và phải nằm trong thời hạn giải quyết nguồn tin về tội phạm hoặc thời hạn điều tra vụ án theo luật định. Khi quá thời hạn mà không có quyết định khởi tố hoặc kết luận rõ ràng về vai trò của người liên quan, việc tiếp tục triệu tập có thể xâm phạm quyền tự do cá nhân và quyền được bảo vệ danh dự, uy tín.

2. Làm việc kéo dài không khởi tố: giới hạn pháp luật ở đâu?

Trong giai đoạn giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, Bộ luật Tố tụng hình sự quy định rõ thời hạn xác minh, thông thường là 20 ngày và chỉ được gia hạn trong những trường hợp đặc biệt, tối đa không quá luật định. Nếu đã hết thời hạn này mà cơ quan điều tra không ra quyết định khởi tố hoặc không khởi tố vụ án, về nguyên tắc, việc tiếp tục triệu tập người liên quan để làm việc là không phù hợp.

Ngay cả khi vụ án đã được khởi tố nhưng người đó không bị khởi tố với tư cách bị can, cơ quan điều tra cũng phải làm rõ vị trí tố tụng của họ trong từng giai đoạn. Việc mời làm việc kéo dài nhiều tháng, không có thông báo kết quả, không xác định rõ phạm vi làm việc có thể bị xem là vượt quá nhu cầu điều tra cần thiết. Luật sư trong các trường hợp này thường rà soát toàn bộ mốc thời gian tố tụng để xác định liệu cơ quan tiến hành tố tụng có đang tuân thủ đúng thời hạn và trình tự pháp luật hay không.

3. Có quyền yêu cầu chấm dứt làm việc không và luật sư hỗ trợ thế nào?

Người bị gọi là “người liên quan” hoàn toàn có quyền yêu cầu cơ quan điều tra thông báo rõ căn cứ triệu tập, phạm vi làm việc và tình trạng pháp lý của mình. Khi nhận thấy việc làm việc kéo dài bất hợp lý, người liên quan có thể thông qua luật sư để gửi văn bản kiến nghị, yêu cầu chấm dứt việc triệu tập hoặc yêu cầu xác định rõ tư cách tố tụng. Đây không phải là hành vi chống đối, mà là quyền hợp pháp được pháp luật tố tụng bảo đảm.

Luật sư đóng vai trò quan trọng trong việc làm việc với cơ quan điều tra trên tinh thần hợp tác nhưng có kiểm soát. Luật sư sẽ giúp thân chủ đánh giá nên tiếp tục phối hợp ở mức độ nào, khi nào cần giới hạn phạm vi làm việc và khi nào cần kiến nghị bằng văn bản để bảo vệ quyền lợi. Trong trường hợp có dấu hiệu vi phạm tố tụng hoặc xâm phạm quyền con người, luật sư có thể đề nghị Viện kiểm sát kiểm sát hoạt động điều tra, qua đó buộc cơ quan tiến hành tố tụng tuân thủ đúng quy định pháp luật.

Việc chủ động sử dụng quyền pháp lý đúng thời điểm không chỉ giúp người liên quan thoát khỏi tình trạng “làm việc kéo dài không hồi kết”, mà còn bảo vệ uy tín, công việc và sự ổn định cuộc sống cá nhân trong quá trình tố tụng hình sự.

Cam kết chất lượng dịch vụ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam hoạt động với phương châm tận tâm – hiệu quả – uy tín, cam kết đảm bảo chất lượng dịch vụ, cụ thể như sau:

- Đảm bảo thực hiện công việc theo đúng tiến độ đã thỏa thuận, đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật, đúng với quy tắc đạo đức và ứng xử của Luật sư Việt Nam.

- Đặt quyền lợi khách hàng lên hàng đầu, nỗ lực hết mình để mang đến cho khách hàng chất lượng dịch vụ tốt nhất.

- Bảo mật thông tin mà khách hàng cung cấp, các thông tin liên quan đến khách hàng.

Rất mong được hợp tác lâu dài cùng sự phát triển của Quý Khách hàng.

Trân trọng!

(Người viết: Nguyễn Ngọc Châm; Ngày viết: 20/12/2025)

Để được tư vấn chi tiết xin vui lòng liên hệ:

Công ty Luật TNHH HTC Việt Nam

Địa chỉ: Tầng 15, Tòa nhà đa năng, số 169 Nguyễn Ngọc Vũ, phường Yên Hòa, Thành phố Hà Nội.

Điện thoại: 0989.386.729

Email: hotmail@htcvn.vn

Website: https://htcvn.vn; https://htc-law.com; https://luatsuchoban.vn

Các bài viết liên quan:

- 03 điều cần biết khi mình là người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan trong vụ án hình sự

- Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan trong vụ án hình sự

- Tư vấn pháp luật hình sự

- Người có quyền và nghĩa vụ liên quan trong vụ án hình sự cần phải làm gì

- Những điều cần biết về người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án hình sự